Jongeren vanaf 12 jaar

Mondverzorging

Hoe zorg ik dat ik een frisse mond en adem heb?

Voor een frisse mond en adem is een goede mondhygiëne het belangrijkste. Daarbij heeft een gezond gebit ook een positieve invloed op je lichamelijke gesteldheid en levert het een aantrekkelijke glimlach op. Je kunt naast poetsen en flossen van tanden en kiezen ook je tong poetsen voor een frisse adem. Tot slot kan het ook helpen om etenswaren die een onfrisse adem veroorzaken zoals knoflook en uien te vermijden.

Hoe houd ik mooie witte tanden?

Uitwendige verkleuringen die veroorzaakt zijn door koffie, thee, voedsel en tabak kunnen door goede reiniging van een tandarts of mondhygiënist meestal verwijderd worden. Om je door de tandarts schoongemaakte tanden en kiezen bij te houden kun je een whitening tandpasta gebruiken. Verder is het verstandig om niet te grote hoeveelheden koffie, thee, sommige soorten etenswaren en tabak te gebruiken om uitwendige verkleuringen tegen te gaan. Bleken, een facing (schildje) of een kroon aan brengen zijn manieren om inwendige verkleuringen te behandelen. Deze methoden zijn allemaal veilig en effectief, maar de tandarts zal je kunnen aangeven welke behandeling voor jou het meest geschikt is.

Waarom krijg je een beugel? En wat doet die?

Vaak is een beugel nodig als je tanden en kiezen scheef of te dicht op elkaar staan en de boven- en onderkaak niet goed op elkaar aansluiten. Via orthodontisch onderzoek wordt bepaald of je een beugel nodig hebt, welke beugels je nodig hebt en welke behandeling het meest geschikt is.
Beugels zijn er in verschillende soorten en maten. Ze trekken of duwen je tanden en kiezen in de juiste richting. Een beugel moet regelmatig bijgesteld worden zodat hij je tanden en kiezen in de goede richting blijft duwen.

Hoe lang heb je een beugel nodig en mag je dan alles eten?

Hoe lang je een beugel moet dragen is verschillend maar gemiddeld duurt dit twee tot drie jaar. Vaak krijg je in deze periode verschillende beugels. Dit kunnen verschillende zijn zoals slotjesbeugels of buitenboordbeugels.
Poetsen is lastiger met een beugel en daarom moet je goed oppassen met wat je eet. Je dus kunt jammer genoeg niet alles eten met een beugel. Bij voorkeur moet je nee zeggen tegen plakkerige dingen zoals kauwgom, dropjes en toffees.

Doet een beugel veel pijn?

Als je beugel net in je mond zit kan dit een raar gevoel geven maar je raakt er aan gewend. Het kan voorkomen dat je tanden en kiezen gevoelig zijn nadat je beugel is aangebracht of als hij is bijgesteld (wat een keer in de zoveel tijd moet gebeuren om alles in de juiste richting te blijven duwen).

Kun je met een beugel gewoon je tanden poetsen?

Als je een beugel draagt kun je gewoon je tanden poetsen, je moet zelfs extra aandacht besteden aan het schoonhouden van je gebit. Soms kun je met je eigen tandenborstel niet overal even goed bij, er zijn daarvoor speciale tandenborstels. Wanneer je de beugel krijgt kunnen ze je ook handige tips geven welke speciale tandenborstels handig voor jou zijn om je tanden en beugel goed schoon te houden.

Wat is een mondversiering?

Een mondversiering is zowel een plaatje of diamantje op je tanden als een piercing in je tong, lip of wang. Mondversieringen komen steeds vaker voor. De plaatjes en nepdiamantjes worden op de tanden geplakt en de lijm hiervan is niet schadelijk. Maar piercings in de mond daarentegen kunnen het glazuur van je gebit beschadigen of infecties in het mondslijmvlies veroorzaken. Het is daarom zeer verstandig eerst met je tandarts te overleggen voordat je een piercing in je mond, lip of wang neemt.

Welke risico's zitten er aan een mondpiercing?

Een piercing in je mond kan verschillende effecten hebben. Omdat een piercing gemaakt is van een lichaamsvreemd materiaal kun je een reactie verwachten in de mond. Meestal krijg je een zwelling, je tong bijvoorbeeld kan wel twee keer zo dik worden als normaal. Verder kun je last krijgen met bepaalde mondfuncties, zoals moeite krijgen met het uitspreken van woorden, last hebben van overmatige speekselvorming of moeite krijgen met kauwen en slikken. Ook verhoogt het de kans op infecties. Het is daarom met een mondpiercing echt noodzakelijk dat je er van te voren heel goed over nadenkt en het met je tandarts bespreekt. Mocht je er een hebben verzorg je mond dan extra goed: veel, vaak, lang en goed poetsen, ook flossen en daarna altijd aanvullend spoelen met een desinfecterend spoelmiddel.

Wat is het effect van roken op mijn tanden?

Roken veroorzaakt aanslag op tanden en tandvlees, verkleuring van het aanwezige tandsteen en een slechte adem, naast veel andere gezondheidsproblemen. Roken of het pruimen van tabak leidt op de langere termijn tot een groter risico op mondkanker en tandvleesaandoeningen.

Waarom gebruik je een gebitsbeschermer?

Een tand-,gebits- of mondbeschermer gebruik je met contactsporten. Vaak zijn ze verplicht maar niet altijd. Je gebruikt zo’n gebitsbeschermer om ernstig tandletsel te voorkomen en beperken. Wil je dat je mondbeschermer zijn werk goed doet dan moet hij van het juiste materiaal gemaakt zijn, dik genoeg zijn en goed passen. Meestal bedekt een mondbeschermer je bovengebit.
Een goede gebitsbeschermer die maakt de tandarts speciaal op maat. Dit is vaak wel duurder dan de kant-en-klare gebitsbeschermers uit de sportwinkel maar ze passen goed en bieden voldoende bescherming. Bovendien heb je van een goed op maat gemaakte gebitsbeschermer geen last tijdens het sporten.

Wat is tanderosie en hoe ontstaat het?

Tanderosie is een vorm van gebitsslijtage, waarbij het tandglazuur wordt aangetast door zuren uit dranken en voedingsmiddelen (zoals fruit, vruchtensappen, snoep, mixdranken, frisdranken) en maagzuur.
Tanderosie is wellicht niet zo bekend maar het is even bedreigend als gaatjes. De etsende werking van de zuren gecombineerd met mechanische slijtage (door poetsen, tandenknarsen etc.) resulteert in een onherstelbare schade aan het gebit. In tegenstelling tot de mogelijkheid van het vullen van gaatjes zijn de gevolgen van tanderosie blijvend.

Hoe voorkom ik tanderosie?

Je speeksel biedt een natuurlijke bescherming tegen tanderosie. Speeksel helpt zuren te neutraliseren, dit wordt ook wel de buffercapaciteit van het speeksel genoemd. Bovendien helpt je speeksel een beschermlaagje op je tanden te leggen. Als je je tanden poetst haal je dit laagje er weer af, vanuit je speeksel komt het er wel snel weer op maar toch is het beter om niet direct na het eten van bijvoorbeeld een appel of het drinken van een glas jus of frisdrank je tanden te poetsen. Glazuur kan zich herstellen door fluoridegebruik maar er kan zich geen nieuw glazuur vormen. Weg is weg.

Tips om tanderosie te helpen voorkomen:

  • Beperk het aantal eet- en drinkmomenten. Na ieder eet of drinkmoment ontstaat er namelijk een zuuraanval. Zo’n zuuraanval op het glazuur noemt men een zuurstoot. Als de afbraak van het glazuur is begonnen, zorgt het speeksel ervoor dat het weer kan herstellen. Voor dat herstel heeft het gebit minstens drie uur nodig. Wie dus vaak iets met suiker eet of drinkt, geeft het glazuur nauwelijks tijd voor herstel. Er gaat meer van het glazuur af dan erbij komt. Voldoende tijd tussen de zuurstoten zorgt ervoor, dat het zwaartepunt meer naar de kant van het herstel komt te liggen, zo ontstaat er evenwicht.
  • Vermijd zoveel mogelijk zure dranken en zure levensmiddelen; in plaats van frisdrank juist thee en koffie drinken, uiteraard zonder suiker.
  • Nadat je hebt gegeten of gedronken minstens 1 uur wachten met het poetsen van tanden, anders tast je het glazuur aan (het glazuur moet immers eerst herstellen).
  • Gunstig werkt het regelmatig gebruik van een suikervrije kauwgom (dit stimuleert de speekselproductie) en nog beter een met een bufferende werking.
  • Poets twee keer per dag met een tandpasta die helpt beschermen tegen tanderosie, zoals Prodent ActiFluor+ (er zijn vier varianten, Coolmint; Softmint; Fresh Gel en Menthol Power).